donderdag, juni 13, 2024
Onderwijs

Leerproces


Het leerproces is het gehele verloop waarin de leerlingen kennis en vaardigheden verwerven.

Leren is net zo essentieel voor mens zijn als ademen. Het is iets wat we allemaal ons hele leven doen, bewust en onbewust, op het werk, op school, thuis. Maar wat is leren precies? Wat betekent het om te leren?

Gedurende een groot deel van de menselijke geschiedenis gingen mensen ervan uit dat het vermogen om te leren hetzelfde was als intelligentie. “Als je slim bent, kun je leren.” Onderzoek ondersteunt een heel andere conclusie.

Toch is er nog weinig veranderd in hoe mensen leren.

Als samenleving hebben we behoefte aan rijkere vormen van onderwijs, waar informatie en kennis hand in hand gaan met de creativiteit en het oplossen van problemen die ertoe doen in de huidige economie.

Experts hebben lang beweerd dat onderwijs ging over informatie, feiten, data en details. Het idee was dat je moet leren om goed geïnformeerd te worden. Als je die kennis kon toepassen, betekende dat dat je iets had geleerd. Het blijkt dat deze benadering van leren niet altijd past bij de wereld waarin we vandaag leven. Het komt ook niet overeen met wat de wetenschap heeft aangetoond dat het werkt.

In de afgelopen decennia heeft de wetenschap ontdekt dat leren geen bijproduct is van natuurlijke intelligentie, maar een proces. Het blijkt veel nauwkeuriger om leren te zien als een methode of systeem om begrip op te bouwen. Leren gebeurt niet spontaan op basis van je IQ of algemene aanleg.

Leren hangt af van vele andere vaardigheden: zoals je aandacht richten en centreren, plannen maken en je aan een programma houden; vasthoudendheid, veerkracht en het vermogen om op informatie te reflecteren. Het gebruik van een methode om te leren – of beter gezegd, leren hoe te leren – is hoe echt effectief leren kan worden bereikt.

Het is aangetoond dat het precieze proces of de methode die wordt gebruikt om te leren, consistent succes voorspelt. Na tientallen jaren onderzoek te hebben geanalyseerd, onthulden experts een verrassende, consistente bevinding. Leermethoden hebben een sterke invloed op de resultaten in verschillende beroepsvelden.

Leren als proces gaat over meer dan wetenschap, resultaten en voorspelling echter. Het gaat over hoe de samenleving vandaag werkt en de veranderende rol van ‘expertise’. Door de alomtegenwoordigheid van internet en onze verschuivende aandachtsspanne zijn feiten, en het onthouden ervan, minder waardevol geworden.

Technologie heeft de neiging om details, logistiek en feiten voor ons af te handelen. De grotere vragen worden in plaats daarvan: hoe werken onze hersenen echt en hoe krijgen we meesterschap?

De beste manier vinden om te leren, betekent in de eerste plaats strenge doelen stellen. Wat wil of moet je echt leren?

Binnen de grenzen van deze doelstellingen zou het normaal moeten zijn om strijd en tegenslagen te verwachten. Toch hebben de meeste mensen de belofte nodig van een eventuele terugkeer van hun inspanningen. Doelen moeten realistisch zijn, zodat het mogelijk voelt om te leren, maar ook ambitieus genoeg om opwinding op te wekken. ​

Ambitie rond een doel kan ons ook door moeilijkheden en ontberingen op het pad leiden.

Erkennen dat strijd vaak een onderdeel van leren is, voorkomt dat we te ontmoedigd raken en het helemaal opgeven. Dat wil zeggen: ‘leren is een proces’.

Leren als een proces betekent dat we door methode, inspanning, focus en oefening een stuk beter kunnen worden in het opdoen van expertise.